Zalew Janowski to sztuczny zbiornik wodny rozciągający się na 30 hektarach u bram Lasów Janowskich. Powstał pod koniec lat 60. na zalanych nieużytkach rolnych i dziś stanowi główne miejsce wypoczynku dla mieszkańców Janowa Lubelskiego oraz turystów odwiedzających Lubelszczyznę. Piaszczyste plaże, czysta woda i dwie malownicze wyspy sprawiają, że w sezonie letnim brzegi zalewu zapełniają się rodzinami z dziećmi i miłośnikami sportów wodnych.
- piaszczyste plaże idealne na relaks
- czysta woda do kąpieli
- atrakcje dla dzieci w Parku Rekreacji
- malownicze wyspy do odkrywania
- możliwość uprawiania sportów wodnych
Historia powstania zalewu
Pomysł na stworzenie zbiornika wodnego w Janowie Lubelskim zrodził się w 1963 roku, gdy władze powiatu janowskiego zleciły opracowanie dokumentacji technicznej mającej zmeliorować dolinę rzeki Białka. Teren o powierzchni 130 hektarów wymagał uporządkowania – chodziło o zwiększenie plonów łąk i pastwisk oraz zagospodarowanie nieużytków. W ramach projektu zaplanowano staw o powierzchni 22 hektarów.
Realizacja inwestycji przypadła na rok 1964, a już cztery lata później, w 1968 roku, przeprowadzono rozbudowę zalewu. Kolejne prace miały miejsce w 1972 roku, kiedy to pogłębiono zbiornik i uformowano dwie charakterystyczne wyspy – Harcerską o powierzchni 4700 metrów kwadratowych oraz Łabędzią. Dziś na zalewie znajdują się faktycznie trzy wyspy, choć to właśnie te dwie pierwsze są najbardziej rozpoznawalne.
Zalew Janowski zasilany jest ze źródliska Janowskie Stoki, a jego południowy brzeg wchodzi w obręb Parku Krajobrazowego Lasy Janowskie – jednego z największych kompleksów leśnych w tej części Polski.
Plaża i kąpielisko nad zalewem
Główną atrakcją zalewu są piaszczyste plaże, które w upalny dzień przyciągają tłumy. Linia brzegowa została zagospodarowana z myślą o bezpieczeństwie – w sezonie wakacyjnym, od końca czerwca do końca sierpnia, plaża znajduje się pod stałym nadzorem ratowników Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego. Kąpielisko przy Parku Rekreacji Zoom Natury czynne jest w godzinach 10:00-18:00, a jakość wody regularnie kontrolują służby sanitarne.
Woda w zalewie nadaje się do kąpieli przez cały sezon letni. To stosunkowo bezpieczne kąpielisko, choć jak przy każdym akwenie warto zachować podstawowe zasady ostrożności, zwłaszcza gdy wypoczywamy z małymi dziećmi.
Poza samym kąpieliskiem znajdziemy tu boisko do piłki plażowej oraz wypożyczalnie sprzętu wodnego. Można skorzystać z oferty Parku Rekreacji Zoom Natury przy ulicy Świerdzowej 41, Klubu Żeglarskiego „Zefir” przy ulicy Turystycznej 1 lub Centrum Szkoleniowo-Wypoczynkowego DUO.
Park Rekreacji Zoom Natury – nie tylko dla dzieci
Po zachodniej stronie zalewu rozciąga się mniejszy zbiornik wodny, nad którego brzegiem znajduje się Park Rekreacji Zoom Natury. To miejsce zasługuje na osobną uwagę, bo oferuje znacznie więcej niż standardowe atrakcje nad wodą.
Centralnym punktem parku jest Wieża Mocy – punkt widokowy, z którego można podziwiać panoramę zalewu i okolic. Dla amatorów adrenaliny przygotowano zjazd na linie tyrolskiej oraz skok na specjalnej linie. Park linowy to kolejna atrakcja, która sprawdzi się zarówno dla dzieci, jak i dorosłych szukających odrobiny emocji.
Ciekawym pomysłem są laboratoria wiedzy – interaktywne stanowiska, gdzie można poznać ciekawostki przyrodnicze, dowiedzieć się, jak zbudowana jest troposfera czy runo leśne. To edukacja przez zabawę, która świetnie sprawdza się podczas wycieczek szkolnych i zielonych szkół. Dzieci mogą liczyć na profesjonalną opiekę przewodnika.
W Parku Zoom Natury znajdziemy również siłownię pod chmurką oraz stanowiska edukacyjne poświęcone recyklingowi – miejsce pokazuje, że ekologia nie musi być nudna.
Wędkarstwo na Zalewie Janowskim
Zalew to także raj dla wędkarzy. Gospodarzem łowiska jest Koło PZW nr 55 „Janowiak” z siedzibą przy przystani żeglarskiej na ulicy Turystycznej 1. W wodach zalewu można złowić karpia, amura, lina czy suma. Regularnie odbywają się tu zawody wędkarskie – w maju 2023 roku gościł Ogólnopolskie Karpiowe Zawody, a członkowie lokalnego Carp Club Janów Lubelski aktywnie dbają o rozwój łowiska.
Osoby zainteresowane wędkowaniem powinny skontaktować się z kołem, by uzyskać szczegółowe informacje o zasadach łowienia i ewentualnych opłatach. Kontakt: tel. 509 635 468, e-mail: [email protected].
Żeglarstwo i sporty wodne
Zalew Janowski to również miejsce, gdzie można nauczyć się żeglowania lub doskonalić swoje umiejętności. Działa tu Klub Żeglarski „Zefir”, który prowadzi kursy i szkolenia żeglarskie. W 2020 roku klub wydał między innymi patenty żeglarza jachtowego dla swoich kursantów, a przystań oferuje wypożyczenie sprzętu wodnego.
Dla osób, które wolą mniej wymagające formy aktywności, dostępne są kajaki, rowery wodne i deski SUP. Sprzęt można wypożyczyć w kilku punktach wokół zalewu, co daje elastyczność w wyborze miejsca startu.
Praktyczne informacje – jak dotrzeć i gdzie zaparkować
Zalew Janowski znajduje się na obrzeżach miasta Janów Lubelski, w województwie lubelskim. Dojazd samochodem nie sprawia problemów – do wyboru są dwa główne parkingi. Pierwszy zlokalizowany jest obok Parku Rekreacji Zoom Natury od strony ulicy Świerdzowej, drugi przy Hotelu DUO od ulicy Turystycznej.
Osoby przyjeżdżające z większych miast mogą skorzystać z komunikacji autobusowej – Janów Lubelski ma połączenia z Lublinem, Stalową Wolą czy Biłgorajem. Z centrum miasta do zalewu to zaledwie kilka minut spacerem lub krótka przejażdżka.
Na wizytę warto zarezerwować co najmniej pół dnia, choć rodziny z dziećmi spokojnie spędzą tu cały dzień, łącząc plażowanie z atrakcjami w Parku Zoom Natury. Wstęp na plażę jest bezpłatny, opłaty dotyczą jedynie dodatkowych atrakcji – parku linowego, wypożyczenia sprzętu wodnego czy wstępu do laboratoriów wiedzy w Zoom Natury. Szczegółowe cenniki najlepiej sprawdzić bezpośrednio w parkach rekreacyjnych lub na ich stronach internetowych.
Dla kogo jest Zalew Janowski?
To miejsce dla praktycznie każdego. Rodziny z dziećmi znajdą tu bezpieczną plażę pod okiem ratowników, plac zabaw i edukacyjne atrakcje w Parku Zoom Natury. Młodzież doceni park linowy, tyrolkę i możliwość uprawiania sportów wodnych. Wędkarze mają dostęp do dobrze zarybionego akwenu, a żeglarze mogą szkolić się pod okiem instruktorów z klubu „Zefir”.
Zalew sprawdzi się też jako miejsce na spokojny piknik czy wieczorny spacer wzdłuż brzegu. Położenie na skraju Lasów Janowskich sprawia, że powietrze tu wyjątkowo czyste, a otoczenie zielone i kojące. To dobry punkt na mapie dla tych, którzy przemierzają Lubelszczyznę i szukają miejsca na chwilę odpoczynku.
Warto pamiętać, że sezon kąpielowy trwa od końca czerwca do końca sierpnia, choć sam zalew i jego okolice są dostępne przez cały rok. Poza sezonem letnim można tu spacerować, wędkować czy po prostu podziwiać krajobraz.